Is dit jouw realiteit: een zorgvuldig bereid hapje dat overal belandt behalve in het buikje van je kind? Het weigeren van hapjes en nieuwe voedingsmiddelen is een veelvoorkomend probleem waar de meeste ouders mee te maken krijgen. Als een kind weigert iets nieuws te proeven, leidt dat vaak tot zorgen en frustratie bij ouders over of het genoeg binnenkrijgt en gezond blijft.
Kinderen beginnen vaak rond de leeftijd van 6 maanden hapjes of nieuwe gerechten te weigeren, en soms houdt deze fase aan tot twee of drie jaar. Tot wel 40% van de kinderen in deze leeftijdsgroep maakt een periode van voedselneofobie door, oftewel angst voor nieuwe voedingsmiddelen.
Belangrijk om te vermelden: het weigeren van eten en hapjes hoeft niet per se te wijzen op medische of psychische problemen; soms gaat het gewoon om een ontwikkelingsfase die vanzelf weer overgaat. Elk kind ontwikkelt zich in zijn eigen tempo en jullie kunnen als ouders veel doen om deze fase soepeler te laten verlopen.
Wanneer en waarom weigeren kinderen hapjes en nieuwe voedingsmiddelen?
Baby's worden geboren met een natuurlijke voorkeur voor zoete en milde smaken – moedermelk, hun eerste voeding, is zoet en smakelijk. Met het introduceren van bijvoeding stapt een kind een geheel nieuwe wereld van smaken, geuren en texturen binnen, wat angst en afwijzing kan oproepen. Dit heet voedselneofobie en is een natuurlijke bescherming tegen het eten van iets potentieel gevaarlijks.
Fysiologische redenen voor het weigeren van hapjes kunnen zijn: doorkomende tandjes met pijnlijk tandvlees, vermoeidheid, reflux of misselijkheid. Sommige kinderen zijn gevoeliger en reageren met weigeren op nieuwe structuren of intense smaken. Raadpleeg in elk geval de kinderarts om uit te sluiten dat er ernstigere gezondheidsproblemen achter het weigeren van eten schuilgaan.
Tot de psychologische aspecten behoort vooral de behoefte aan autonomie. Een kind van 1–3 jaar ervaart een grotere behoefte aan controle over zijn wereld; door eten te weigeren demonstreert het zijn wil en zelfstandigheid. Ook de kracht van gewoonte speelt mee. Kinderen wijzen vernieuwing vaak af, omdat ze zich veiliger voelen bij het vertrouwde.
De meest voorkomende fouten van ouders bij het introduceren van bijvoeding
Een van de meest voorkomende fouten is het te snelle tempo bij het introduceren van nieuwe voedingsmiddelen. Een kind heeft tijd nodig om een nieuw soort voedsel te leren eten. Vaak zijn er 10–15 herhaalde aanbiedingen nodig voordat het kind eraan went.
Veel ouders leggen ook de nadruk op de hoeveelheid die wordt opgegeten, wat uiteindelijk stress veroorzaakt bij zowel het kind als henzelf. Een andere fout is het creëren van ongunstige omstandigheden, zoals tv kijken tijdens het voeren om het kind 'beter te laten eten'. Dat kan op korte termijn verlichting geven, maar op de lange termijn bouw je zo ongezonde gewoonten en een afhankelijkheid van afleiding op.
Een groot probleem is te veel focussen op wat het kind eet. Een kind is gevoelig voor de emoties van de ouders en hoe meer de situatie emotioneel geladen raakt, hoe groter de kans dat het eten wordt geweigerd.
Hoe pak je het goed aan
In het algemeen wordt aanbevolen om rond de leeftijd van 6 maanden te beginnen met bijvoeding, geleidelijk en stap voor stap. Begin met enkelvoudige groente en ga pas daarna geleidelijk over op andere ingrediënten.
Volgens de algemene aanbevelingen bereid je hapjes zonder toegevoegde suiker en zout, bij voorkeur gestoomd zodat belangrijke vitaminen en mineralen behouden blijven.
Vermijd dwang rondom eten; bied de voeding liever herhaaldelijk aan.
Geduld en herhaald aanbieden zijn de sleutel tot succes. Houd je aan vaste tijdstippen waarop je het kind eten aanbiedt. Bij voorkeur in een rustige omgeving.
We wensen je veel geduld en fijne herinneringen bij het ontdekken van nieuwe smaken met je kind.